IT'S XIAOTIME!

Naglilingkod sa Diyos at sa Bayan sa pagtuturo ng Kasaysayan

Tag: ofw

XIAO TIME, 3 April 2013: ANG PASYON NI FLOR CONTEMPLACION AT NG MGA BAGONG BAYANI

Broadcast of the news segment Xiao Time, the three-minute history documentaries at News@1 and News@6 of PTV 4, simulcast over Radyo ng Bayan DZRB 738 khz AM:

Flor Contemplacion

Flor Contemplacion.  Mula sa Agence France Presse.

3 April 2013, Wednesday:  http://www.youtube.com/watch?v=_tW0KkdUo04

Makasaysayang araw po, it’s Xiaotime!  Kakatapos lamang ng Semana Santa at nagmuni-muni tayo sa Pasyon ni Hesukristo, ngayon, magmuni-muni naman tayo sa mga kababayan natin na malaki rin ang sakripisyo para sa atin—ang mga Overseas Filipino Workers.

Si Gavino "Jun" Manlutac, Jr., isang pangkaraniwang OFW patungong Iraq noong Dekada 1980s.  Uncle ko siya.

Si Gavino “Jun” Manlutac, Jr., isang pangkaraniwang OFW patungong Iraq noong Dekada 1980s. Uncle ko siya.

Minsan natanong ko mismo sa isa sa pinakamayaman sa Pilipinas, si Don Fernando Zóbel de Ayala kung kumusta ang ekonomiya ng Pilipinas.  Sabi niya sa akin, “Good, because of OFW money.”  Nabigla ako, hindi niya sinabi na dahil sa negosyo nilang mga mayayaman kundi dahil sa pinapadalang remittances ng mga OFW.

Si Xiao Chua kasama si Don Fernando Zobel de Ayala, Quiapo Church, 2005.

Si Xiao Chua kasama si Don Fernando Zobel de Ayala, Quiapo Church, 2005.

Tulad ng mga hangaway o mga mandirigmang bagani o bayani noong unang panahon na lumalaban sa ibang mga bayan upang mag-uwi ng buhay, ginhawa at dangal para sa mga kababayan, makikitang ito rin ang ginagawa ng mga OFW sa Pilipinas.  Noong Dekada 1990s ang taong sumimbolo sa pasyon na ito ay si Flor Contemplacion, ina ng apat na anak na taga San Pablo, Laguna.

Ang apat na anak ni Flor.

Ang apat na anak ni Flor.

Pangkaraniwan nang dahil sa kahirapan kaya ang mga katulad niya ay tumungo sa Singapore upang maging domestic helper.  Nang malamang uuwi ang kanyang kaibigan na si Delia Maga, binista niya ito noong May 4, 1991 upang magpadala ng mga pasalubong para sa pamilya sa Pilipinas.  Matapos ang pagbisita, natagpuang patay si Delia at ang alaga nitong si Nicholas Huang.  Hinuli si Flor, ikinulong at pinahirapan diumano sa Changi Prison, at napatunayan ng mga korte ng Singapore na nagkasala.  Ilang buwan bago siya nakatakdang bitayin, may isang OFW ang lumabas at narinig daw niya ang ama ni Nicholas Huang na nagsabi sa kanyang amo na napatay niya si Delia matapos na matagpuan na napabayaan ni Delia na malunod ang anak niyang si Nicholas.  Nakiusap ang buong Pilipinas sa Singapore na muling buksan ang kaso.  Ngunit sa kabila ng mga pagsisikap ng pamahalaan, binitay siya 18 years ago noong nakaraang buwan, March 17, 1995.  Nagalit ang bayan sa Singapore, may mga nagsunog pa ng bandila nito, dismayado rin sila sa kabiguan ng pamahalaan.

Mga kandila para kay Flor Contemplacion.  Pagsasadula sa The Flor Contemplacion Story.

Mga kandila para kay Flor Contemplacion. Pagsasadula sa The Flor Contemplacion Story.

Pagsusunog ng bandila ng Singapore ng ilang mga Pilipino.  Pagsasadula mula sa The Flor Contemplacion Story.

Pagsusunog ng bandila ng Singapore ng ilang mga Pilipino. Pagsasadula mula sa The Flor Contemplacion Story.

Pagsasadula mula sa The Flor Contemplacion Story.

Pagsasadula mula sa The Flor Contemplacion Story.

Ang pagdating ng bangkay ni Flor sa San Pablo, Laguna.  Pagsasadula ng The Flor Contemplacion Story.

Ang pagdating ng bangkay ni Flor sa San Pablo, Laguna. Pagsasadula ng The Flor Contemplacion Story.

Grade 4 ako noon at sa laki ng balitang ito, tumatak ito sa aking murang isipan at napasulat ako ng isang tula—Kasaysayan ng Pasion ni Flor Contemplacion at ni Delia Maga na Sukat Ipag-aalab ng Singapore o Pasiong OFW (https://xiaochua.wordpress.com/2013/03/28/kasaysayan-ng-pasyon-ni-flor-contemplacion-at-ni-delia-maga/).

Unang pahina nang muling isinulat na Pasyon ni Flor Contemplacion ni Xiao Chua, 1995.

Unang pahina nang muling isinulat na Pasyon ni Flor Contemplacion ni Xiao Chua, 1995.

20 na Sukat Ipag-aalab ng Singapore o Pasiong OCW

Naglaban pa kung ano sa tatlong pelikula na ginawa ukol sa insidente ang mas maganda—ang Victim No. 1:  Delia Maga (Jesus, Pray for Us!) ni Carlo J. Caparas, ang The Flor Contemplacion Story kung saan si Flor ay ginampanan ni Nora Aunor, at ang Bagong Bayani na ginampanan naman ni Helen Gamboa.

Poster ng Victim No. 1 Delia Maga (Jesus, Pray for Us) ni Carlo J. Caparas

Poster ng Victim No. 1 Delia Maga (Jesus, Pray for Us) ni Carlo J. Caparas

Poster ng The Flor Contemplacion Story ni Joel Lamangan, ginampanan ni Nora Aunor.

Poster ng The Flor Contemplacion Story ni Joel Lamangan, ginampanan ni Nora Aunor.

Ang pagkikits ni Flor at ang kanyang mga anak.  Pagsasadula ng the Flor Contemplacion Story.

Ang pagkikits ni Flor at ang kanyang mga anak. Pagsasadula ng the Flor Contemplacion Story.

Ang pagpapahirap ng mga awtoridad ng Singapore kay Flor.  Pagsasadula ni Helen Gamboa sa pelikulang "Bagong Bayani."

Ang pagpapahirap ng mga awtoridad ng Singapore kay Flor. Pagsasadula ni Helen Gamboa sa pelikulang “Bagong Bayani.”

Si Helen Gamboa bilang si Flor sa "Bagong Bayani."

Si Helen Gamboa bilang si Flor sa “Bagong Bayani.”

Ang Gancayco Commission ay binuo upang muling balikan ang mga nangyari.  Ayon kay Pangulong Fidel V. Ramos, ito na ang pinakamahirap na yugto ng kanyang pagiging pangulo.

Tulad ng bayani si Ninoy, hindi naig-iisa si Flor.  Nakiisa sa kanya ang bayan.  Mula sa The Flor Contemplacion Story.

Tulad ng bayani si Ninoy, hindi naig-iisa si Flor. Nakiisa sa kanya ang bayan. Mula sa The Flor Contemplacion Story.

Ang pakikiramay ng bayan sa pamilya Contemplacion.  Mula sa The Flor Contemplacion Story.

Ang pakikiramay ng bayan sa pamilya Contemplacion. Mula sa The Flor Contemplacion Story.

Ang libing ni Flor.  Mula sa The Flor Contemplacion Story.

Ang libing ni Flor. Mula sa The Flor Contemplacion Story.

Ang paghimlay ng bayan sa bagong bayani.  Mula sa The Flor Contemplacion Story.

Ang paghimlay ng bayan sa bagong bayani. Mula sa The Flor Contemplacion Story.

Ang libingan ni Flor sa San Pablo, Laguna.

Ang libingan ni Flor sa San Pablo, Laguna.

Kung may magandang naidulot ang pangyayari, nakita ang pagkakaisa ng mga Pilipino sa pananalangin at nagising tayo sa sitwasyon ng mga bagong bayani na hanggang ngayon, patuloy na naiipit sa mga digmaan at kalupitan sa mga bayan na hindi kanila.  Ako po si Xiao Chua para sa Telebisyon ng Bayan, and that was Xiaotime.

Flor Contemplacion

Flor Contemplacion

(Pook Amorsolo, UP Diliman, 16 March 2013)

KASAYSAYAN NG PASYON NI FLOR CONTEMPLACION AT NI DELIA MAGA

KASAYSAYAN NG PASION NI FLOR CONTEMPLACION AT NI DELIA MAGA

Sukat ipag-aalab ng Singapore (Pasiong OCW[1])

Aklat na Lunas

Ni Xiao Chua, 11 years old, April 1995

Unang pahina nang muling isinulat na Pasyon ni Flor Contemplacion ni Xiao Chua, 1995.

Unang pahina nang muling isinulat na Pasyon ni Flor Contemplacion ni Xiao Chua, 1995.

Si Flor ay makikipagsapalaran

Sa ibang bansa o bayan

Para tulungan ang mamamayan

At ang pamilyang umaasa

Sa tulong at mga pera.

Flor Contemplacion

Flor Contemplacion

Minsan ay magpapadala

Si Flor sa kanyang pamilya

[Dadalhin] niya kay Delia

Na ang apelyido’y Maga

Na kaibigang talaga.

Ang mga unang saknong ng Pasyon ni Flor Contemplacion.

Ang mga unang saknong ng Pasyon ni Flor Contemplacion.

Si Delia ay nakikipag-usap

Kay Flor na kaibigan niya

Nang si Nicholas sumumpong

Sa epilepsing sakit  niya

At namatay habang naliligo.

delia_maga_jesus_pray_for_us_00

Umalis na si Flor

At dumating na ang amo

Nagalit siya kay Delia

At pinatay na talaga

At walang nakakaalam.

Tulad ng bayani si Ninoy, hindi naig-iisa si Flor.  Nakiisa sa kanya ang bayan.  Mula sa The Flor Contemplacion Story.

Tulad ng bayani si Ninoy, hindi naig-iisa si Flor. Nakiisa sa kanya ang bayan. Mula sa The Flor Contemplacion Story.

Ang tatay ay nagtungo

Sa bahay ng kapatid niya

At sinabi ang sala niya

At narining ng katulong

Na Pilipinong totoo.

Pagsusunog ng bandila ng Singapore ng ilang mga Pilipino.  Pagsasadula mula sa The Flor Contemplacion Story.

Pagsusunog ng bandila ng Singapore ng ilang mga Pilipino bilang protesta. Pagsasadula mula sa The Flor Contemplacion Story.

Ang katulong na totoo

Ay nakakaintindi ng Malay (?)

At narinig ang usapan

Na[ng] magkapatid na lilo

At nagtapat sa kasalanan.

Ang pagpapahirap ng mga awtoridad ng Singapore kay Flor.  Pagsasadula ni Helen Gamboa sa pelikulang "Bagong Bayani."

Ang pagpapahirap ng mga awtoridad ng Singapore kay Flor. Pagsasadula ni Helen Gamboa sa pelikulang “Bagong Bayani.”

Isinumbong ng tatay

Si Flor na walang kinalaman

Nakulong at hinatulan

Ng bitay sa [lubid]

Na sikretong totoo.

Changi Prison sa Singapore.

Changi Prison sa Singapore.

Hindi inaksyunan

Ng gobyernong Pilipino

Ang dinaranas ni Flor

Sa Singapore na dayuhan

Nakalimutan din ng tao.

Ang pagkikits ni Flor at ang kanyang mga anak.  Pagsasadula ng the Flor Contemplacion Story.

Ang pagkikita ni Flor at ang kanyang mga anak. Pagsasadula ng the Flor Contemplacion Story.

Pumunta ang pamilya

Sa Singapore na dayuhan

Ngunit si Efreng asawa

Ay hindi na sumama pa

Dahil sa sakit ng loob.

Pangulong Fidel V. Ramos

Pangulong Fidel V. Ramos

Si Ramos na pangulo

Ng Pilipinas na bayan

Ay sumulat ng [liham]

Sa ministro ng Singapore

Ngunit hindi pinagbigyan.

Si Helen Gamboa bilang si Flor sa "Bagong Bayani."

Si Helen Gamboa bilang si Flor sa “Bagong Bayani.”

Nang Biyernes na araw

Ika-17 ng Marso

Ala[s]-seis ng umaga

Sa Changi na kulungan

Binitay ang walang sala.

Pagsasadula mula sa The Flor Contemplacion Story.

Pagsasadula mula sa The Flor Contemplacion Story.

Noong gabi bago

Ang pagbitay na sikreto

Nagdasal ang mga tao

Nagtirik ng kandila

Sa mga bahay-bahay.

Mga kandila para kay Flor Contemplacion.  Pagsasadula sa The Flor Contemplacion Story.

Mga kandila para kay Flor Contemplacion. Pagsasadula sa The Flor Contemplacion Story.

Nang alas-nueve na

Sinabi na patay na nga

Si Flor na bayani na

Ng mga OCWs

At nilabas na ang labi.

At inuwi na nang Linggo

Ang labi ni Contemplacion

Sinalubong ng pamilya

At ng Unang Ginang

Ibinigay na ang tulong.

Ang pagdating ng bangkay ni Flor sa San Pablo, Laguna.  Pagsasadula ng The Flor Contemplacion Story.

Ang pagdating ng bangkay ni Flor sa San Pablo, Laguna. Pagsasadula ng The Flor Contemplacion Story.

At sinalubong nila

Sa Flor na bangkay na

Masikip na ang daan

Sa dami ng tao

At itinuring bayani.

Ang pakikiramay ng bayan sa pamilya Contemplacion.  Mula sa The Flor Contemplacion Story.

Ang pakikiramay ng bayan sa pamilya Contemplacion. Mula sa The Flor Contemplacion Story.

Matatag na si Efren

Sa pagkamatay ng esposa

Pati na ang mga anak

At kanilang winika

“Inay wala kang kapantay.”

Ang apat na anak ni Flor.

Ang apat na anak ni Flor.

Nang binuksan ni Efren

Ang sobre na inalay

Ni Ramos na president

Walang laman na totoo

Sa 2nd araw ng burol.

Ang libing ni Flor.  Mula sa The Flor Contemplacion Story.

Ang libing ni Flor. Mula sa The Flor Contemplacion Story.

At linggo nang it’y ilibing

Sa San Pablo Memorial Park

Binigyan pa ng papuri

Bilang bayani ng bansa

At saka martir pa.

Justice Emilio Gancayco.

Justice Emilio Gancayco.

Binuo isang kumisyon

Ang Gancayco Commission

Na mag-iimbestiga

Sa naganap na insidente

Na Maga-Contemplacion.

Poster ng Victim No. 1 Delia Maga (Jesus, Pray for Us) ni Carlo J. Caparas

Poster ng Victim No. 1 Delia Maga (Jesus, Pray for Us) ni Carlo J. Caparas

Isinapelikula

Buhay ni Delia Maga

At ni Flor Contemplacion

Nag-aaway, nagtatalo

Kung sino ang [mas] maganda.

Poster ng The Flor Contemplacion Story ni Joel Lamangan, ginampanan ni Nora Aunor.

Poster ng The Flor Contemplacion Story ni Joel Lamangan, ginampanan ni Nora Aunor.

ARAL

Nagising ang gobyerno

Sa nangyari kay Flor

Sa matagal na pagtulog

Sa suliranin ng OCW

Na hindi natutugunan.

Ang paghimlay ng bayan sa bagong bayani.  Mula sa The Flor Contemplacion Story.

Ang paghimlay ng bayan sa bagong bayani. Mula sa The Flor Contemplacion Story.

Ang pagbubuklod-[buklod]

Ng mga Pilipino

Na nananalangin

Upang huwag na maulit pa

A[ng] naganap at nangyari.

PANALANGIN

O Diyos sa kalangitan

Patnubayan ang kaluluwa

Ni Flor na bayani na

At nawa’y mapunta na

Sa langit na masagana.

Ang libingan ni Flor sa San Pablo, Laguna.

Ang libingan ni Flor sa San Pablo, Laguna.

Salamat sa makabuluhan

At may aral na pagkamatay

Ni Flor na bayani na

Sana ay mabuhay pa

Ang aral na iniwan niya.

AMEN

xxx


[1]               OCW para sa Overseas Contract Workers, na tawag noon sa ngayon ay mga OFW o Overseas Filipino Workers.